• دوشنبه 01 شهریور 1400 13:44
  • كد: 1415
الزام های احیای اقتصادی

 

بازسازی و احداث ساختمان ها در بافت فرسوده و خدمات رسانی به این بافت ها، بسیار دشوار و پرهزینه است. به همین دلیل نه تنها تمایل چندانی برای مرمت و نوسازی دراین مناطق وجود ندارد، بلکه مسئولان شهری نیز برای ارائه خدماتی مانند حضور پلیس، آتش نشانی و پاکسازی با مشکل مواجه بوده و قادر به ارائه خدمات مؤثر نیستند. با توجه به اینکه بیشتر سا کنان توان تأسیس و پرداخت هزینه های شهری را ندارند، این مناطق ازلحاظ ایمنی، امنیت و نظافت شهری با کمبودهایی دست وپنجه نرم می کنند.

 

فرارسرمایه‌گذاران

محدودیت درآمد شهرداری ها در این مناطق، به دلیل نازل بودن توان اقتصادی سا کنان و بالابودن هزینه های تعمیر و نگهداری در این بافت ها، موجب می شود بافت های فرسوده به تدریج به منطقه ای چشم آزار و ویرانه تبدیل شوند.سا کنان با وضعیت اقتصادی بهتر، در اولین فرصت این بافت ها را ترک می کنند و افراد یا خانوارهایی که توان اقتصادی ضعیفی دارند، در این مکان ها سکونت می کنند. به همین دلیل در این مناطق تمرکز فقر شهری هم اتفاق می افتد.

مسائل و مشکلات گونا گون باعث می شود ارزش زمین در بافت های قدیمی به شدت کاهش یابد و این در حالی است که در بافت های جدید ارزش زمین سیر صعودی داشته و برای سرمایه گذاری جذاب می شود. افزایش روند بیکاری در این بافت ها به علت تعطیل شدن مرا کز تولید سنتی از یک طرف و عدم ایجاد مرا کز تولیدی مدرن و جدید از سوی دیگر، باعث ایجاد و گسترش شتابان مسائل و مشکلات اقتصادی در مناطق مرکزی شهرها و بافت های قدیمی می شود.

 

الفبای احیا

بافت های سنتی هرچند در گذشته مراکز اقتصادی بوده و جذابیـت داشته اند، اما مجموعه عواملی ازجمله بالابودن هزینه های تعمیر و نگهداری، محدودیت سیستم های کارکردی، عدم تمایل بخش خصوصی به سرمایه گذاری، پرهزینه بودن خدمات رسانی، محدودیت درآمد شهرداری ها، جایگزینی خانواده های دارای درآمد بالا یا متوسط با اقشار آسیب پذیر، کاهش ارزش زمین و همچنین تعطیلی مرا کز تولید سنتی باعث تهدید حیات اقتصادی در این مناطق می شود. به دلیل مشکلات فوق، احیای اقتصادی از مهمترین و اساسی ترین نیازهای بافت های تاریخی و سنتی شهرها محسوب می شود.

بافت های قدیمی در مرا کز شهرها و در اطراف مرا کز اقتصادی، ازجمله بازار و سایر مرا کز شهری مانند مساجد، کاروانسراها و محله های قدیمی شکل گرفته و نشانه هویت، تاریخ و شناسنامه شهر هستند. درصورتی که در چهارچوب سیاست های صحیح و اصولی و با استفاده از راه کارهای صحیح و مناسب با زندگی مدرن شهری انطباق پیدا کنند، توان جذب گردشگران داخلی و خارجی را دارند و حتی با تکیه بر درآمدهای ناشی از توسعه گردشگری شهری می توان برای احیای اقتصادی این مناطق اقدام کرد.

 

تبدیل مرا کز فرسوده و قدیمی، فاقد کاربردهای اساسی پیشین خود، به مرا کز جذب گردشگران، ازجمله بهترین و مؤثرترین شیوه های احیای اقتصادی در بافت های قدیمی به شمار می آید. این تغییر و تحول با جلوگیری از فرسودگی بیشتر این بافت ها باعث کسب درآمد قابل قبول برای تعمیر و نگهداری و همچنین ایجاد اشتغال برای سا کنان این بافت ها هم می شود.میدان امام و بازار اصفهان ازجمله نمونه های موفق این احیای اقتصادی محسوب می شوند. احیای کالبدی، اقتصادی و اجتماعی در تعامل و مرتبط با یکدیگر هستند؛ اما احیای اقتصادی را می توان جنبه کارکردی و ضامن احیای کالبدی و اجتماعی دانست. جنبه های احیای اقتصادی بافت های قدیمی و فرسوده نباید به عنوان اصل و اساس تلقی شود. به بیان دیگر، نباید موجب شود که هویت تاریخی، اجتماعی و شهرسازی سنتی از بین برود. در این مورد، توجه به ظرفیت محدود اقتصادی بافت های قدیمی در احیای اقتصادی نیز بسیار ضروری و مهم است.

 

حفظ و احیای هویت شهری از طریق حمایت های اصولی و مناسب، تعیین و رعایت ظرفیت های واقعی اقتصادی در بافت های قدیم، بازگرداندن یا حفظ خانواده های دارای وضعیت اقتصادی مناسب برای جلوگیری ازتخریب و تهی شدن از سا کنان و نیز تأمین هزینه های خدمات شهرداری ازجمله راهبردها و اهداف عمده احیای اقتصادی بافت های قدیم شهری است.

استفاده از امکانات و تسهیلات موجود برای جذب گردشگران داخلی و خارجی، به منظور درآمدزایی، و معرفی هویت های تاریخی و فرهنگی شهرها و جلوگیری از رشد و توسعه فقر شهری در بافت های قدیمی با جذب سرمایه گذاری بخش دولتی و خصوصی هم می تواند اقتصاد این مناطق را احیا کند که جلوگیری از گسترش ناامنی و معضل های اجتماعی در این مناطق از طریق حفظ مرا کز تولید سنتی و همچنین ایجاد مرا کز تولیدکوچک و مدرن را در پی دارد.

منابع:

1 .سیری در تجارب مرمت شهری، منصور فالمکی،انتشارات وزارت مسکن، 1375.

2 .مروری بر اصالح و بهسازی بافت قدیم شهری درایران و اروپا، زهرا عربشاهی

 

برچسب ها: 

افزودن ديدگاه